Bamberg, Middeleeuwse stad van Bisschoppen, Burgers en Bier

Het Middeleeuwse stadje Bamberg in Beieren is relatief onbekend, maar dat is onterecht. Bewonder hier de Altstadt met haar bijzondere Raadhuis, de dom, de kastelen en veel meer.

Bamberg ligt in Opper-Franken in het Noorden van Beieren. De stad is gebouwd op 7 heuvels, en tussen de vertakkingen van de rivier de Regnitz, voor de monding daarvan in de Main.

Vanwege de ligging was Bamberg een belangrijke stad in het Rijke Romeinse Rijk van de Middeleeuwen. Diverse bisschoppen bouwden hier hun residentie, een kathedraal en klooster.

Maar ook het gewone volk vestigde zich hier graag. Bij de rivier ontstond een vissersdorp, maar ook brouwerijen en diverse ambachten. Dat is allemaal nog te bezichtigen bij een stedentrip in Bamberg.

MS Esmeralda riviercruise in Duitsland

Tip: 11-daagse cruise met bezoek aan Bamberg

Deze 11 daagse riviercruise van TUI laat je de mooste plekjes langs de Donau, Main & Rijn zien. Naast Bamberg bezoek je ook de steden Regensburg en Neurenberg. Ben je meer een natuurmens, dan ga je vast genieten van de omgeving van Kelheim.

De Altstadt van Bamberg

Smalle straatjes in de Altstadt van Bamberg

De Middeleeuwse binnenstad van Bamberg is in de oorlog relatief weinig, slechts 2 keer gebombardeerd. Slechts 4,4 % van de stad werd verwoest, waardoor Bamberg de grootste bewaard gebleven Altstadt van Duitsland heeft.

Als je door de Altstadt van Bamberg wandelt, kijk je je ogen uit. Veel mooie vakwerkhuizen, natuurlijk. Maar ook veel beelden en beeldjes. Je hoefde minder belasting te betalen als je huis een katholieke uitstraling had, vandaar.

Om zeker te weten dat je de belangrijkste bezienswaardigheden van Bamberg te zien krijgt, kan je het beste een begeleide rondleiding door de stad boeken. Wil je dat niet, dan noemen we hier de, wat ons betreft, absolute hoogtepunten.

Klein Venetië, hier ook?

Heel veel steden en dorpen in diverse landen noemen zich "Klein Venetië", of "Het Venetië van ...". En ook Bamberg schaart zich hieronder.

Althans, vooral de wijk aan de Noordoever van  de linkerarm van de Rechnitz (ja het wordt ingewikkeld). Hier staan diverse oude vissershuisjes aan de Fischereistraat. Met kleine tuintjes aan de rivier.

Er worden hier ook tochtjes in een Venetiaanse gondel aangeboden, heel romantisch. Al ga je meer zien als je een kaartje koopt voor een grotere boottocht over de Rechnitz.

Het grote eiland tussen de linker- en rechterarm van de Rechnitz was trouwens sowieso het domein van de "gewone" burgerij. Er was nogal eens strijd tussen hen en de bisschoppen aan de Zuidkant van de rivier. Resulterend in ...

Hotel Alt Ringlein

Tip: Hotel Alt Ringlein in de altstad van Bamberg

Een fijn traditioneel hotel in het centrum van de altstad van Bamberg. Er is een parkeergarage, gratis wifi, goed restaurant en een gezellige biertuin.

Het beroemde Raadhuis op het water

De bijzondere fresco's op het oude raadhuis van Bamberg

Een foto van het oude Raadhuis is waarschijnlijk het eerste wat je van Bamberg te zien krijgt. Het is dan ook de grootste toeristentrekker. En niet ten onrechte.

Het Raadhuis is namelijk gebouwd op een eilandje. Het verhaal wil dat de bisschoppen geen grond wilden afstaan voor dit gebouw voor de burgers. En dus creëerden de burgers een stukje land in de rivier om het gebouw op te plaatsen.

Dat paste maar net. Of eigenlijk net niet. Het vakwerkdeel steekt een stukje uit over de rivier. Het andere deel met poort en toren is rijk gedecoreerd met fresco's uit de 18e eeuw.

We hebben al aardig wat oude Raadhuizen gezien, maar zo bijzonder als deze zie je nergens!

De Bamberger Dom

Zoals gezegd was Bamberg in de Middeleeuwen een bisschopsstad. En zij vestigden zich rond de Domplatz, op één van de 7 heuvels van Bamberg.

Hier werd een enorme kathedraal gebouwd, de Bamberger Dom. Met zijn 4 torens en enorme middenschip een imposant gebouw. In deze kerk vind je onder andere veel beelden, en zowel een keizerlijke als een pauselijke graftombe.

Een ander, wat ons betreft nog mooier gebouw aan de Domplatz is de oude residentie. Een prachtig gebouw in vakwerkstijl, waar nu het Historisch Museum in is gevestigd.

Zeb bij de poort naar de oude residentie
De keizerlijke zaal in de nieuwe residentie

Ook de nieuwe residentie aan de andere kant van het plein is de moeite waard, en dan vooral van binnen. De keizerlijke zaal en de woonruimtes zijn rijkelijk versierd met schilderijen en fresco's.

In de andere vleugel van de residentie vind je vele kamers vol met schilderijen uit de Middeleeuwen en daarna.

St Michaels klooster

Op een andere heuvel van Bamberg, de Michaelsberg, ligt het St. Michaels klooster. Een complex dat over de eeuwen vele malen is herbouwd en uitgebreid. Het is inmiddels (in 2022) al jaren in restauratie.

Grote kans dat je het kloostergebouw dus in de steigers ziet staan. En er niet in kan vanwege de restauratie.

Het is toch nog altijd een mooie site om te bezoeken. Vang door de steigers heen glimpen op van de neo-gotische en barokke architectuur. En geniet van de tuinen met panoramisch uitzicht over de stad.

Wel toegankelijk is het brouwerijmuseum in de historische Benedictijnse brouwerij. Hier leer je (bijna) alles over het brouwen van bier, wat hier al sinds de 12e eeuw zo gebeurt.

Het Bier van Bamberg

Gevel van de Schlenkerla brouwerij in de Altstadt van Bamberg

De Benedictijnse brouwerij is niet de enige brouwerij in Bamburg. Sterker nog, Bamberg is een belangrijke bestemming voor bierliefhebbers.

In de stad vind je vele brouwerijen, groot en klein. En hier wordt onder andere Rauchbier gebrouwen. Dit is een speciaal soort bier van gerookte mout, dat alleen hier gebrouwen wordt. Proeven dus! Bij brouwerij Schlenkerla bijvoorbeeld.

Maar er zijn ook diverse andere soorten speciaalbier om te proeven. Een tour langs verschillende brouwerijen is dan ook zeker een aanrader. Je krijgt daarbij 4 vouchers voor een speciaalbier, plus één voor een bierglas als souvenir.

Relaxen in het Hainpark

Wil je in Bamberg heerlijk relaxen? Dat kan in het Hainpark, dat ligt op de punt van het grote eiland, waar de Regnitz splitst in een rechter- en linkerarm. Zo'n 15 minuten lopen van het centrum.

Je vindt hier wandelpaden, een botanische tuin, sportvelden en verhuur van bootjes.

Gezinnen met kinderen kunnen hier ook terecht voor speeltuintjes, minigolf, en zelfs een zwembad. Bij die laatste kan ook gezwommen worden in een afgezet deel van de rivier Regnitz.

Kastelen Seehof en Altenburg

Nog iets verder uit het centrum zijn er nog 2 kastelen te vinden in Bamberg. Allereerst is daar, op 2 km van het centrum, kasteel Altenburg. Uiteraard weer op een heuvel ligt hier al sinds de 12e eeuw een burcht, die diverse keren herbouwd en uitgebreid is.

Op dit moment staan er nog een hoge toren en delen van de kasteelmuren uit de 13e eeuw. Gereconstrueerd en aangevuld met gebouwen en muren in begin 19e eeuw. Er is nu ook een restaurant en biertuin in gevestigd.

Nog wat verder en aan de andere kant van de stad ligt op 7 km Slot Seehof. Dit kasteel is eind 17e eeuw gebouwd als zomerresidentie en jachtslot voor de Prins-Bisschop van Bamberg. Die leefden blijkbaar ook als een soort koningen.

Het indrukwekkende kasteel ligt in een groot park. Zowel park als kasteel zijn publiekelijk toegankelijk.